Ta sama osoba, z tym samym kontem w ZUS, może dostać emeryturę wyższą o kilkadziesiąt, a nawet ponad 200 zł miesięcznie, tylko dlatego, że złożyła wniosek w innym miesiącu. Decydują o tym trzy daty w roku: 1 marca, 1 kwietnia i 1 czerwca. Wyjaśniam, co się wtedy dzieje, i pokazuję na liczbach z 2026 roku, który miesiąc się opłaca.

Jak ZUS liczy emeryturę – w jednym zdaniu

ZUS bierze wszystko, co uzbierałeś na koncie (składki i kapitał początkowy, powiększone o coroczne podwyżki, czyli waloryzację), i dzieli przez liczbę miesięcy, jaką według GUS średnio przeżyje osoba w Twoim wieku (art. 25 i 26 ustawy o emeryturach i rentach z FUS). Im więcej na koncie i im krótszy ten „dzielnik”, tym wyższa emerytura. Każdy miesiąc później to trochę krótszy dzielnik i jedna składka więcej.

1 marca: podwyżka emerytur – dlatego luty

Od 1 marca ZUS podnosi wszystkie emerytury przyznane przed tym dniem (art. 88). W 2026 r. o 5,3%. Kto przeszedł na emeryturę w lutym, po miesiącu dostał podwyżkę. Kto w marcu – czeka na nią do marca następnego roku.

Konto w styczniu, lutym i marcu jest liczone tak samo, więc marzec nie daje nic w zamian. Luty jest dlatego wyraźnie lepszy od marca.

1 kwietnia: nowe tablice GUS – kogo dotyczą

Co roku do 31 marca GUS ogłasza nowe tablice trwania życia. ZUS stosuje je do wniosków złożonych od 1 kwietnia (art. 26 ust. 5). Zwykle wydłużają dzielnik, czyli obniżają emeryturę. W 2026 r. dla 60-latki wzrósł z 266,4 do 268,9 miesiąca, a dla 65-latka z 220,8 do 222,7. Różnica: niecały 1%.

Jest jednak bezpiecznik. Jeśli to korzystniejsze, ZUS przyjmie tablice obowiązujące w dniu Twoich 60. lub 65. urodzin (art. 26 ust. 6) i sam to sprawdzi. Kto skończył wymagany wiek przed 1 kwietnia, może więc złożyć wniosek później i nic na tym nie stracić. Nowe tablice dotykają głównie osób, które kończą 60/65 lat po 1 kwietnia.

1 czerwca: roczna waloryzacja konta – dlatego czerwiec i lipiec

Od 1 czerwca ZUS waloryzuje cały starszy kapitał na koncie (art. 25). W 2026 r. o 9,81%. To największa podwyżka w roku i to ona sprawia, że emerytura liczona od czerwca wyraźnie rośnie.

Od lipca dochodzi jeszcze waloryzacja kwartalna najnowszych składek za I kwartał (art. 25a), w 2026 r. 110,50%. Daje ona mniej, bo dotyczy tylko składek z ostatniego roku, ale lipiec wychodzi zwykle odrobinę lepiej niż czerwiec.

Dawniej czerwiec bywał pułapką: emerytura liczona w czerwcu mogła wyjść niższa niż w maju. Dziś ZUS w takiej sytuacji liczy ją jak w maju (art. 25a ust. 2a), więc czerwca nie trzeba się bać.

Przykład 1: pani Ewa – 60 lat w styczniu

Pani Ewa skończyła 60 lat 25 stycznia 2026 r. Przy wniosku w lutym ma na koncie 300 000 zł. Dalej pracuje za 7000 zł brutto. Ponieważ urodziny miała przed 1 kwietnia, przez cały rok ZUS może liczyć jej emeryturę według starszych, korzystniejszych tablic z 2025 r.

Emerytura pani Ewy w zależności od miesiąca złożenia wniosku (2026 r.)
Wniosek w Emerytura brutto
lutym1126 zł, od marca 1186 zł
marcu1135 zł
maju1152 zł
czerwcu1254 zł
lipcu1270 zł
grudniu1316 zł

Co widać:

  • Marzec–maj dają mniej niż luty po marcowej podwyżce (w kwietniu wychodzi 1143 zł).
  • W czerwcu emerytura skacze o ok. 100 zł – to efekt rocznej waloryzacji.
  • Lipiec dokłada ok. 16 zł, a każdy kolejny miesiąc pracy po ok. 9–10 zł – do 1316 zł w grudniu.

Czy warto czekać do lipca? Lipcowa emerytura jest o ok. 84 zł wyższa niż lutowa po marcowej podwyżce (1186 zł), ale przez pięć miesięcy czekania pani Ewa nie dostanie ok. 5,9 tys. zł. Odrobi to po ok. 6 latach. Nie musi też wybierać między pracą a emeryturą: po 60. urodzinach może przejść na emeryturę, rozwiązać umowę i podpisać nową, a składki z dalszej pracy doliczyć później (piszę o tym w artykule Praca po wieku emerytalnym).

Przykład 2: pan Marek – 65 lat w maju

Pan Marek skończył 65 lat 10 maja 2026 r., czyli już po zmianie tablic. Bezpiecznik z art. 26 ust. 6 nic mu nie daje – liczą mu się nowe tablice z 2026 r. Przy wniosku w maju ma na koncie 450 000 zł i zarabia 9000 zł brutto.

Emerytura pana Marka w zależności od miesiąca złożenia wniosku (2026 r.)
Wniosek w Emerytura brutto
maju2021 zł
czerwcu2204 zł
lipcu2229 zł
sierpniu2244 zł
wrześniu2260 zł
październiku2276 zł
listopadzie2292 zł
grudniu2307 zł

Przejście w lipcu zamiast w maju daje panu Markowi ok. 208 zł miesięcznie więcej. Dwie stracone wypłaty (ok. 4 tys. zł) odrobi w niecałe 2 lata. Gdyby w dniu jego urodzin obowiązywały jeszcze tablice z 2025 r., dostałby w lipcu ok. 19 zł więcej – tyle w 2026 r. kosztowały go nowe tablice obowiązujące od 1 kwietnia.

Jak liczyłem: kwoty to model oparty na przepisach (art. 25, 25a i 26) i wskaźnikach z Monitora Polskiego. Przyjąłem, że składka trafia na konto miesiąc po wypłacie pensji, a całą składkę i kapitał traktowałem jak konto, bez subkonta. Dokładną kwotę dla Twoich danych policzy doradca w ZUS.

A co w 2027 roku?

Zasady się nie zmieniają, ale wskaźniki będą inne. Na dziś (listopad 2026 r.) wiadomo tyle:

  • 1 marca 2027 r. – waloryzacja emerytur. W założeniach do budżetu rząd przyjął co najmniej 3,48%. Ostateczny wskaźnik zostanie ogłoszony w lutym 2027 r. Jeśli będzie niższy niż w 2026 r. (5,3%), przewaga lutego nad marcem też się zmniejszy – przy wskaźniku 3,48% i kapitale pani Ewy do ok. 30 zł miesięcznie.
  • 1 kwietnia 2027 r. – nowe tablice GUS, ogłoszone do 31 marca. Nie wiadomo, czy dzielnik znów się wydłuży. Przed ewentualnym pogorszeniem chronione będą osoby, które skończą 60 lub 65 lat przed 1 kwietnia 2027 r., czyli kobiety urodzone w styczniu–marcu 1967 r. i mężczyźni urodzeni w styczniu–marcu 1962 r.
  • 1 czerwca 2027 r. – roczna waloryzacja konta za 2026 r. Wskaźnik poznamy dopiero w maju 2027 r. W latach 2022–2025 wynosił od 109,81% (za 2025 r.) do 114,87% (za 2023 r.), ale przy niższej inflacji może być niższy. Czerwiec i lipiec powinny jednak nadal dawać największy skok w roku.

Przykłady z tego artykułu zaktualizuję, gdy wszystkie wskaźniki na 2027 r. będą oficjalne.

Ściąga: który miesiąc wybrać

  • Luty – najlepszy w pierwszym kwartale, bo od razu łapiesz marcową podwyżkę emerytur.
  • Marzec – zwykle najgorszy w pierwszej połowie roku.
  • Kwiecień–maj – jeśli możesz, poczekaj do czerwca.
  • Czerwiec – największy skok w roku dzięki rocznej waloryzacji konta.
  • Lipiec – zwykle najkorzystniejszy, odrobinę lepszy od czerwca.
  • Sierpień–grudzień – każdy miesiąc pracy podnosi emeryturę już tylko trochę.

Dwie praktyczne rady rzecznika ZUS:

  1. Nie składaj wniosku wcześniej niż miesiąc przed urodzinami – dostaniesz odmowę.
  2. Rozwiąż umowę o pracę dzień lub dwa przed końcem miesiąca, a nie w ostatnim dniu. Emerytura przysługuje najwcześniej od miesiąca złożenia wniosku (art. 129), a dalsza praca u tego samego pracodawcy bez rozwiązania umowy ją zawiesza (art. 103a). Wtedy, składając wniosek w tym samym miesiącu, dostaniesz emeryturę już za ten miesiąc.

Sprawdź, kiedy osiągniesz wiek emerytalny i od którego miesiąca możesz złożyć wniosek: przejdź do kalkulatora. Dane zostają w Twojej przeglądarce.

Najważniejsze w skrócie

  • O wysokości emerytury decydują trzy daty: 1 marca (podwyżka emerytur), 1 kwietnia (nowe tablice GUS) i 1 czerwca (roczna waloryzacja konta).
  • Luty jest lepszy od marca, bo emerytura od razu rośnie o marcową waloryzację (w 2026 r. 5,3%).
  • Nowe tablice od kwietnia obniżają emeryturę o niecały 1%, ale osoby, które skończyły 60/65 lat przed kwietniem, chroni art. 26 ust. 6.
  • Czerwiec i lipiec dają największy skok – w przykładach ok. 10% więcej niż w maju.
  • Czekanie zawsze kosztuje kilka wypłat – policz, po ilu latach się zwróci.

Swoją datę osiągnięcia wieku emerytalnego sprawdzisz w kalkulatorze emerytalnym. Jak waloryzacja działa na składki sprzed 1999 r., piszę w artykule Kapitał początkowy w ZUS.

Często zadawane pytania

W którym miesiącu najlepiej złożyć wniosek o emeryturę?

Zwykle w lipcu albo w czerwcu, bo od 1 czerwca ZUS waloryzuje cały starszy kapitał na koncie (w 2026 r. o 9,81%). W pierwszym kwartale najlepszy jest luty, bo emerytura przyznana przed 1 marca od razu rośnie o marcową waloryzację (w 2026 r. o 5,3%).

Dlaczego nie warto przechodzić na emeryturę w marcu?

Bo emerytura przyznana w marcu nie jest objęta waloryzacją z 1 marca, a kapitał na koncie jest taki sam jak w lutym. Pierwszą podwyżkę dostaniesz dopiero za rok.

Czy nowe tablice GUS od kwietnia obniżą moją emeryturę?

Tylko jeśli skończysz 60 lub 65 lat po 1 kwietnia. Jeśli wiek emerytalny osiągnąłeś wcześniej, ZUS może zastosować tablice obowiązujące w dniu Twoich urodzin, gdy są korzystniejsze (art. 26 ust. 6). W 2026 r. nowe tablice obniżały emeryturę o niecały 1%.

Czy czerwiec to pułapka przy przejściu na emeryturę?

Już nie. Jeśli emerytura liczona w czerwcu wyszłaby niższa niż w maju, ZUS policzy ją tak jak w maju (art. 25a ust. 2a). W praktyce czerwiec daje zwykle duży wzrost dzięki rocznej waloryzacji konta.

Ile mogę zyskać, czekając z wnioskiem?

To zależy od kapitału. W naszych przykładach przejście w lipcu zamiast w maju dało ok. 10% wyższą emeryturę: ok. 120 zł przy 300 tys. zł kapitału i ok. 208 zł przy 450 tys. zł. Czekając, tracisz jednak wypłaty z kilku miesięcy.

Źródła

Artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. Stan prawny i wskaźniki: listopad 2026 r.